Inne kultury, inne tradycje — Wyspa Wielkanocna
Data: 06-10-2011
Miejsce: Aula Akademii Muzycznej
Podczas inauguracji V edycji Herbaciarni Naukowej życzyliśmy sobie harmonii i równowagi, którą symbolizuje cyfra pięć. I już w październiku to życzenie zaczęło się nam spełniać, a to między innymi za sprawą naszego Gościa, prof. Zdzisława Jana Ryna, jego wykładu, ale też książek, które napisał. W pracy pt. „Medycyna indiańska” czytamy:
„Podstawową wartość kultury i medycyny indiańskiej stanowią pojęcia jedności i równowagi. W jej ujęciu człowiek jest powiązany z otaczającym go światem, ze środowiskiem biologicznym, społecznym i duchowym wieloma zależnościami, tworzy ogniwo tego świata – jest częścią wszechświata. (…) Wszędzie istnieje zasada równowagi sił pochodzących z różnych źródeł: sił natury, człowieka, kultury, bytów duchowych oraz Kosmosu”.
Prof. dr hab. Zdzisław Jan Ryn jest polskim dyplomatą, lekarzem psychiatrą, profesorem nauk medycznych Collegium Medicum UJ, byłym ambasadorem RP w Chile, Boliwii i Argentynie. Jest ratownikiem górskim, alpinistą, uczestnikiem wypraw naukowo-alpinistycznych, podróżnikiem po sześciu kontynentach, odznaczonym Krzyżem Wielkim Zasługi Chile. W Ameryce Łacińskiej spędził kilkanaście lat i wciąż uwielbia tam wracać, jak mówi: Tam jest moja druga ojczyzna, kto wie, czy emocjonalnie nie ważniejsza. Znam ten kontynent lepiej niż Polskę czy Europę.
Jest autorem około 400 publikacji naukowych na temat psychiatrii klinicznej, sądowej i społecznej, patologii obozów koncentracyjnych, medycyny górskiej, psychologii alpinizmu, antropologii i medycyny Indian Ameryki Południowej, a także o etyce medycznej i cierpieniu. Jest także autorem kilkuset prac popularnonaukowych, reportaży i esejów o tematyce górskiej, psychologicznej, biograficznej i historycznej.
Jest m.in. członkiem The Explorers Club, członkiem honorowym Polonijnego Klubu Podróżnika w Nowym Jorku.
Zainteresowania Profesora dotyczą wielu dziedzin, a należą do nich m.in. : alpinizm, podróże, narciarstwo, medycyna górska, medycyna indiańska. Jest badaczem kultur Indian Ameryki Południowej, Białym Bratem Indian Araukanów… Zakochany w andyjskim Altiplano i Wyspie Wielkanocnej.
Jednym słowem, prof. Z.J. Ryn poszukuje na świecie miejsc, gdzie granica między realnością a mistyką ulega zatarciu – jak sam mówi o szczytach gór, które zdobywa. Wielokrotnie miałem poczucie złączenia się ze wszechbytem, z przestrzenią, odczuwałem bliskość Boga. W życiu codziennym takie stany są wytworem fantazji lub specjalnej stymulacji.
Podczas spotkania w Sali Koncertowej Akademii Muzycznej profesor opowiadał nam o Wyspie Wielkanocnej, na której wraz z ekipą badawczą był już kilka razy i prowadził rozległe badania tej wyjątkowej krainy. Dzięki opowieściom naszego Gościa, licznym zdjęciom, muzyce oraz magicznym przedmiotom, mogliśmy się przenieść na dwie godziny w daleki świat… Ciężko było wrócić do rzeczywistościJ
W cytowanej już książce „Medycyna indiańska” prof. Ryn pisze, że świat dawnej medycyny i kultury latynoamerykańskiej „wciąż kryje więcej nieznanego niż poznanego, nadal stanowi prawdziwe drzewo mądrości, po którego owoce warto sięgać i wykorzystać je dla dobra człowieka współczesności i przyszłości. Z tym przesłaniem zwracam się do moich młodszych przyjaciół: lekarzy i odkrywców”. Ja z podobnym przesłaniem zwróciłam się do moich młodszych i starszych Przyjaciół, Smakoszy Wiedzy, odkrywców własnych światów, aby sięgali po owoce herbacianego krzewu, sadzonego co miesiąc na Herbaciarni Naukowej. Szukajcie, czytajcie, badajcie, piszcie… myślcie.
A oto wybrana bibliografia dzieł Profesora:
- Medycyna i alpinizm (1973)
- Psychiatria i psychologia sądowa. Bibliografia polska 1945–1975 (1980, współautor)
- Los Andes y la Medicina (Bolivia, 1981)
- Antoni Kępiński – Cirujano de Almas (Mexico, 1988)
- Cierpienie ma tysiąc twarzy. Jan Paweł II i chorzy (1989)
- Skoczkowie narciarscy. Studium psychologiczne (1990, wsp.)
- Antoni Kępiński. Autoportret człowieka (1992–2003 siedem wydań)
- El dolor tiene mil rostros. Juan Pablo II y los enfermos (Chile, 1993, 1994, 1995)
- Ignacio Domeyko. Ciudadano de dos patrias (Chile, 1994)
- Antoni Kępiński. Samarytanin naszych czasów (1997, red.)
- Elementarz Antoniego Kępińskiego dla zdrowego i chorego (2002, red.),
- Ignacy Domeyko-Obywatel świata. Ignacio Domeyko-Ciudadano del Mundo (2002)
- Medycyna tradycyjna w Ameryce. Medicina tradicional de las Américas (2002, red. i autor)
- Psychiatria obozów koncentracyjnych i prześladowań politycznych. Bibliografia Katedry Psychiatrii CM UJ (2003)
- Antoni Kępiński: Psychiatria humanistyczna (2003, red.)
- Dekalog Antoniego Kępińskiego (2004, red.)
- Antoni Kępiński. Refleksje oświęcimskie (2005, red.)
- Ignacy Domeyko. Kalendarium życia (2006)
- Medycyna indiańska (2007) — Ta książka jest wciąż do kupienia, wystarczy się do nas zgłosić — nakład w księgarniach jest już wyczerpany!
Nagrodzone prace nadesłane po wykładzie:
- Judyta Nowak, „Cywilizacja, a wolność i prawdziwe szczęście” — esej
- Gabriela Leśniak, „Atreju niesiony na skrzydłach smoka” — esej
- Anna Okręglicka — kartka z pamiętnika
- Katarzyna Kapała — kartka z pamiętnika
- Joanna Kapłon, „W pogoni za szczęściem” — felieton
- Marcin Byrski –felieton
- Michał Kapała, „Potrzeba wiedzy o niewiedzy” –esej
- Łukasz Gąsior, „Pokochaj Prostotę, a ujrzysz piękno otaczającego Cię świata!” — esej
- Katarzyna Kapała, „Mozaika przyjaźni i chwil wytchnienia” — esej

